الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
393
روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )
باشد ، كفاره دو برابر مىشود و اگر جوجه پرندهيى را بيرون از حرم كشته باشد ، بايد يك بره را كه از شير گرفته شده است قربانى كند و اگر در منطقهء حرم جوجه را كشته باشد ، علاوه بر آن بهاى جوجه را هم بايد بپردازد . اگر شكار از جانوران وحشى ديگر نظير گور خر باشد ، بايد ماده گاوى قربانى كند و اگر شكار شتر مرغ باشد بايد يك ماده شتر تنومند قربانى كند و اگر شكار آهو باشد بايد گوسپندى قربانى كند و هر يك از اين موارد را كه در منطقهء حرم انجام داده باشد ، كفارهاش دو برابر است و اين قربانى براى كعبه است . در صورتى كه محرم احرام به حج داشته باشد كفارهء خود را بايد در منطقهء منى بكشد و اگر احرام او براى عمره باشد قربانى را در مكه مىكشد . ميزان كفاره براى شخص آگاه به حكم و كسى كه از آن آگاه نيست برابر است و اگر عمدا شكار كرده باشد گناه آن هم بر او خواهد بود ، ولى در صيد خطا ، گناهى بر او نيست . كفاره در مورد شخص آزاد بر عهدهء اوست و در مورد برده ، بر عهدهء صاحب اوست و بر شخص صغير كفاره نيست و حال آنكه بر شخص كبير پرداخت آن جايز است . در صورتى كه از كار خود پشيمان باشد عذاب آخرت از او برداشته مىشود و حال آنكه اگر در آن باره همچنان پافشارى كند ، عذاب آخرت هم بر او خواهد بود . ( 1 ) مأمون گفت : آفرين بر تو باد اى ابو جعفر و خداى نسبت به تو نيكى كناد « 1 » . و فدايت گردم ، اگر مصلحت بدانى مناسب است شما هم از يحيى بن اكثم مسألهيى بپرسى ، همان گونه كه او از شما پرسيد . ابو جعفر ( ع ) به يحيى فرمود : آيا بپرسم ؟ گفت : اختيار با خود شماست در صورتى كه بدانم پاسخ مىگويم و در غير آن صورت از خودت بهرهمند مىشوم و فرا مىگيرم . ابو جعفر فرمود : به من بگو چگونه ممكن است مردى در بامداد به زنى نگاه كند و آن زن به او حرام باشد و چون آفتاب به اندازهء كافى برآيد بر او حلال شود و چون نيم روز شود آن زن بر او حرام گردد و به هنگام عصر بر او حلال باشد و به هنگام غروب آفتاب بر او حرام گردد و هنگام نماز عشاء بر او حلال باشد و در نيمه شب بر او حرام گردد و چون سپيده دمد بر او حلال گردد ؟ چرا و به چه سبب اين زن حلال و حرام مىشود ؟ يحيى بن اكثم گفت :
--> ( 1 ) . خوانندگان گرامى توجه خواهند فرمود كه در اين مورد نبايد تنها به اين روايت استناد كرد و بايد به كتب مفصل فقه و رسايل علميه ( مناسك حج ) نيز مراجعه كرد . م .